ASML verkoopt in 2026 ‘absoluut niets’ in Europa: nul procent omzet op eigen continent

ASML verkoopt dit jaar, in de woorden van topman Frank Heemskerk, absoluut niets in Europa. Tijdens een evenement in Amsterdam eerder deze week zei de executive vice president public affairs dat Europa nu nul procent van de omzet levert. Dat is een daling ten opzichte van een procent in het boekjaar 2025. Het hoogste aandeel in de afgelopen jaren was vijf procent, in 2024.

De uitspraak klinkt hard, en dat was ook de bedoeling. Heemskerk noemde de situatie ronduit zorgwekkend. Zijn verklaring was kort: Europa investeert volgens hem te weinig, en er worden op het continent geen chipfabrieken gebouwd die de meest geavanceerde machines van ASML nodig hebben. Het bedrijf uit Veldhoven is de enige leverancier ter wereld van EUV machines en van High NA EUV machines, de apparaten waarmee de allerkleinste chips worden gemaakt. Zonder fabrieken voor die chips is er in Europa simpelweg geen koper voor die machines.

Wat Heemskerk precies zei

Heemskerk sprak niet over een kleine dip of een tijdelijke pauze. Hij zei dat Europa niet investeert en dat er geen chipfabrieken worden gebouwd op het continent. Daardoor verkoopt ASML er dit jaar niets. De boodschap was gericht aan beleidsmakers en aan de industrie zelf. ASML is volgens hem in gesprek met politici, onder wie voorzitter Ursula von der Leyen van de Europese Commissie, over hoe de regio meer investeringen kan aantrekken en hoe klanten ertoe kunnen worden gebracht om lokaal geproduceerde chips te kopen.

Hij voegde er een praktische oproep aan toe. De afnemers van de klanten van ASML, dus de bedrijven die uiteindelijk chips in hun producten verwerken, moeten veel nauwer gaan praten met Europese fabrikanten. Op gebieden als kunstmatige intelligentie voor de industrie ziet hij nog volop kansen voor Europa, als die gezamenlijk worden georganiseerd. Het is geen verhaal over een bedrijf dat Europa de rug toekeert, maar over een markt die op dit moment elders ligt.

Waarom Europa geen EUV machines koopt

De kern van het probleem zit in het verschil tussen chipfabrieken in het algemeen en fabrieken voor de meest geavanceerde chips. In Europa wordt wel degelijk gebouwd. Infineon en GlobalFoundries bouwen fabrieken in Duitsland. Intel heeft toegezegd om miljarden euro te investeren in uitbreiding van de productie in het Ierse Leixlip. De Europese Commissie keurde in 2024 een staatssteunpakket van vijf miljard euro goed voor de ESMC fabriek van TSMC in Dresden, een samenwerking met NXP, Infineon en Bosch.

Geen van die fabrieken maakt echter chips op het allerkleinste niveau, zoals 3 nanometer of 5 nanometer. Daarvoor zijn EUV machines nodig, en voor de allernieuwste generatie High NA EUV machines. Die machines drukken met licht van 13,5 nanometer extreem kleine transistoren op silicium. Een High NA EUV machine kost volgens berichten ongeveer 370 miljoen dollar, ongeveer het dubbele van een standaard EUV machine. Een fabriek die geen chips op dat niveau maakt, heeft zo een machine niet nodig. Dat verklaart waarom investeringen in Europa wel bestaan, maar de omzet van ASML uit Europa toch op nul kan staan.

Dat onderscheid is belangrijk voor lezers die de kop alleen zien. Nul procent betekent niet dat Europa geen halfgeleiderindustrie heeft. Het betekent dat de Europese industrie op dit moment niet de klant is voor de meest geavanceerde lithografiemachines. De vraag naar die machines komt uit Azië en uit de Verenigde Staten, waar de grootste chipmakers hun allerkleinste chips produceren.

Sterke vraag elders houdt ASML draaiende

Buiten Europa blijft de vraag naar de machines van ASML groot. Eerder deze maand werd bekend dat TSMC en Samsung zich allebei hebben vastgelegd op het gebruik van High NA EUV machines tegen het einde van dit decennium. Dat is een belangrijke steun voor de toekomst van ASML, omdat het laat zien dat de grootste chipmakers de nieuwe generatie machines willen inzetten zodra hun productie daar klaar voor is.

Ook de planning voor de komende jaren wijst op druk, niet op stilstand. Topman Christophe Fouquet zei na de kwartaalcijfers over het tweede kwartaal van 2026 dat ASML in 2027 al vrijwel alle EUV orders binnen heeft die het nodig heeft, terwijl de capaciteit voor EUV in 2027 met ongeveer dertig procent wordt uitgebreid ten opzichte van 2026. Voor 2028 verkent het bedrijf een verdere capaciteitsuitbreiding van ongeveer dertig procent, mede door het grote aantal orders van klanten voor EUV. Die cijfers laten zien dat het probleem voor ASML niet de wereldwijde vraag is. Het probleem is de verdeling van die vraag over de wereld.

Wat Europa nu moet doen, volgens ASML

De oplossing die Heemskerk schetst, is niet een enkel subsidiepakket of een enkele fabriek. Hij pleit voor een gezamenlijke aanpak waarin investeerders, chipmakers en hun klanten beter op elkaar worden afgestemd. Europa moet volgens hem zorgen dat er fabrieken komen die wel de meest geavanceerde chips maken, en dat er klanten zijn die die chips willen kopen. Zonder die tweede stap blijft een fabriek een gebouw zonder afzetmarkt.

Voorlopig blijft de boodschap van ASML dus scherp. Het bedrijf verkoopt in 2026 niets in Europa, niet omdat het dat wil, maar omdat de markt voor zijn geavanceerdste machines op dit moment elders zit. De vraag voor de komende jaren is of Europa die markt terug kan halen, of dat het continent genoegen neemt met een rol als toeleverancier en kenniscentrum, terwijl de kleinste chips elders worden gemaakt.

Frequently Asked Questions

Verkoopt ASML echt helemaal niets in Europa in 2026?

Volgens Frank Heemskerk, executive vice president public affairs bij ASML, staat het aandeel van Europa in de omzet dit jaar op nul procent. Hij zei tijdens een evenement in Amsterdam dat het bedrijf in Europa absoluut niets verkoopt. Dat gaat over de omzetverdeling en over de markt voor de geavanceerde machines, niet over het ontbreken van alle halfgeleideractiviteit in Europa.

Waarom kopen Europese fabrieken geen EUV machines?

Europese fabrieken die nu worden gebouwd of uitgebreid, maken geen chips op het niveau van 3 nanometer of 5 nanometer. Voor dat niveau zijn EUV machines en High NA EUV machines nodig. Zonder productie op dat niveau is er geen reden om een machine te kopen die ongeveer 370 miljoen dollar kost. Dat is de kern van de verklaring van Heemskerk.

Wat wil ASML dat Europa anders doet?

ASML pleit voor een gezamenlijke aanpak: meer investeringen aantrekken, fabrieken voor geavanceerde chips bouwen en ervoor zorgen dat klanten van chipmakers hun chips dichter bij huis kopen. Heemskerk noemde gesprekken met politici, onder wie Ursula von der Leyen, en wees op kansen in bijvoorbeeld kunstmatige intelligentie voor de industrie. Zonder die afstemming blijft de vraag naar EUV machines volgens hem elders liggen.